Supplementen zijn deze wel of niet nodig? Het is een vraag die veel mensen bezig houdt. Want ja we willen allemaal gezond zijn en blijven! Ook patiënten stellen deze vragen in de spreekkamer. Helpt magnesium bij spierkrampen? Is melatonine een goed idee bij slecht slapen? Of kan een kruidensupplement samen met medicatie? Toch is de eerste vraag of het wel echt nodig is, want je krijgt al voldoende voedingsstoffen binnen bij een gezond en gevarieerd eetpatroon.
Is het echt nodig?
Rondom dit onderwerp zijn er altijd nog veel vragen. Dat is begrijpelijk, want supplementen zijn makkelijk verkrijgbaar en worden online vaak eenvoudig gepresenteerd. Tegelijk is het goed om scherp te blijven op de claims rond zulke producten. De NVWA legt uit dat medische claims bij levensmiddelen altijd verboden zijn. Een supplement mag dus niet worden aangeprezen alsof het een ziekte voorkomt, behandelt of geneest. Dat maakt goede uitleg vanuit de praktijk extra belangrijk.
Heel vaak is het namelijk niet nodig, het hangt sterk af van het doel en de persoon, maar het is bijvoorbeeld wel zinvol als er een tekort of verhoogde behoefte is, bijvoorbeeld:
- Vitamine D bij mensen met weinig zonlicht of een aangetoond tekort
- Vitamine K voor baby's tot 3 maanden
- Vitamine B12 voor veel veganisten
- Foliumzuur rond zwangerschap
- IJzer bij een vastgesteld ijzertekort
En er is extra voorzichtigheid nodig als je medicijnen gebruikt, zwanger bent of borstvoeding geeft, een lever-, nier- of hartziekte hebt of meerdere supplementen tegelijk gebruikt.
Voorzichtigheid bij supplementen en kruiden
Bij supplementen speelt nog iets anders mee. De NVWA waarschuwt dat sommige kruidensupplementen schadelijk kunnen zijn in combinatie met medicijnen. Ook het CBG benadrukt dat kruidenmiddelen de werking van medicijnen kunnen veranderen. Een bekend voorbeeld is sint-janskruid. Volgens het CBG en Lareb kan dit middel invloed hebben op andere medicatie en kunnen er ook bijwerkingen ontstaan. Voor jou in de praktijk betekent dat vooral: doorvragen. Vraag welk product iemand gebruikt, waarom iemand het wil nemen en welke medicijnen al op de lijst staan. Zo voorkom je dat een losse vraag over 'iets natuurlijks' toch een risico wordt.
Magnesium en melatonine lijken eenvoudige middelen, maar ook hier telt de context. Apotheek.nl beschrijft dat magnesium wordt gebruikt bij een tekort aan magnesium of om zo’n tekort te voorkomen. Daarbij staat ook dat de meeste mensen voldoende magnesium uit voeding halen en dat magnesiumpreparaten wisselwerkingen en maag- of darmklachten kunnen geven. Voor melatonine geldt dat het een plaats heeft bij bepaalde slaapstoornissen en bij jetlag, terwijl het tijdstip van inname belangrijk is voor het effect. Bij dit soort vragen helpt een algemeen advies dus vaak minder goed dan een kort, gericht gesprek over klachten, verwachtingen en medicatiegebruik.
Duidelijke taal helpt
Veel patiënten willen vooral weten of iets 'gewoon samen kan'. Dan helpt het om eenvoudig te spreken en medische woorden klein te houden. Vraag of iemand de verpakking kan meenemen, een foto kan laten zien of de naam kan voorlezen. Zo voorkom je verwarring tussen een voedingssupplement, een zelfzorgmiddel en een geregistreerd geneesmiddel. Maak afspraken met jouw collega's hierover. Spreek bijvoorbeeld af dat je bij vragen over supplementen altijd checkt of iemand vaste medicatie gebruikt, of er sprake is van zwangerschap, en of er al bijwerkingen zijn geweest. Wanneer er twijfel blijft, is afstemming met een apotheker logisch.
#voeding #kruiden #supplementen #communicatie #ad
Bekijk ook de kennisbank van Leef.nl voor meer achtergrondinformatie of patiënten kunnen hun vragen aan de balie stellen bij locaties in de regio, bekijk de Leef.nl afhaalpunten
